सिर्जनशील शनिबार

२०७५ भाद्र २४, आईतवार २१:४१ मा प्रकाशित

काठमाडौँ — साथी सदीक्षा शर्मा स्थानीय एफएम रेडियोमा ‘समता’ कार्यक्रम चलाउँछिन् । उनी बालबालिकाले प्रस्तुत गरेका विषयलाई रेडियोमार्फत सबैलाई सुनाउँछिन् । ‘साथीहरूले दु:ख गरी तयार पारेका प्रस्तुति अरूका लागि पनि उपयोगी हुन्छन्,’’’ उनले भनिन्, ‘त्यसैले रेडियो कार्यक्रमबाट सबैसामु पुर्‍याइरहेका छौं । यसले अरू बालबालिकालाई पनि उत्साही बनाइरहेको छ ।’’ ।

साथी सदीक्षा शर्मा स्थानीय एफएम रेडियोमा ‘समता’ कार्यक्रम चलाउँछिन् । उनी बालबालिकाले प्रस्तुत गरेका विषयलाई रेडियोमार्फत सबैलाई सुनाउँछिन् । ‘साथीहरूले दु:ख गरी तयार पारेका प्रस्तुति अरूका लागि पनि उपयोगी हुन्छन्,’’’ उनले भनिन्, ‘त्यसैले रेडियो कार्यक्रमबाट सबैसामु पुर्‍याइरहेका छौं । यसले अरू बालबालिकालाई पनि उत्साही बनाइरहेको छ ।’

SPONSORED

शनिबार के गर्छौ ? कतै घुमघाम । साथीभाइसँग भेटघाट । कि घरमै बसेर टीभी हर्ने ? घोराहीका साथी हरेक शनिबार सिर्जनशील बनाउँछन् । केही न केही सिर्जनशील काम गर्छन् । प्रत्येक शनिबार साथीहरू जम्मा हुन्छन् । कुनै विषयमा मन्तव्य दिन्छन् । त्यस विषयमा अरूले टिप्पणी र बहस गर्छन् । सुधार गर्नुपर्ने विषयमा सल्लाहसुझाव दिन्छन्, लिन्छन् । अर्को शनिबार कसले कुन विषयमा बोल्ने भनेर एक साताअघि नै निश्चित गरिन्छ । आफ्नो रुचिअनुसार प्राप्त विषयमा साताभरि तयारी गर्छन् । अनि गहकिलो र जानकारीमूलक मन्तव्य दिन्छन् । केही बेरको विषयगत छलफलपछि आआफ्नो रुचिका पुस्तक पढ्न थाल्छन् । घोराही उपमहानगरपालिका १४ स्थित सर्वोदय बाल क्लबमा आबद्ध भाइबहिनीले शनिबारलाई सिर्जनशील बनाउन ७ वर्षदेखि यस्तो अभ्यास गरिरहेका छन् । बालबालिकाका लागि छुट्टै पुस्तकालय पनि छ । उनीहरू पुस्तकालयमा आआफ्नो रुचिका पुस्तक पढ्छन् । जानेका विषयमा आपसमा छलफल पनि गर्छन् ।

SPONSORED

सिर्जनशील क्षमता विकास गर्न क्लबका सबै निकै उत्साही हुन्छन् । ‘हरेक साता नयाँ विषयमा बोल्ने र लेख्ने अभ्यास गर्छौं । एकले प्रस्तुत गरेको विषयमा अरूले सल्लाहसुझाव दिने गर्छौं,’ क्लबकी सहसचिव लक्ष्मी श्रेष्ठले भनिन्, ‘यसले हामीलाई नयाँ विषयको जानकारी हुन्छ । लेख्ने र बोल्ने विषयमा तयारी गर्न सघाउँछ ।’ ५ कक्षामा अध्ययनरत श्रेष्ठ नियमित पाठयपुस्तकबाहेक विभिन्न विषयमा जानकारीसमेत लिइरहेकी छन् ।

यी बालबालिका विभिन्न विषयमा भएका प्रस्तुतिलाई रेकर्ड गरी रेडियोमा बजाउँछन् । साथी सदीक्षा शर्मा स्थानीय एफएम रेडियोमा ‘समता’ कार्यक्रम चलाउँछिन् । उनी बालबालिकाले प्रस्तुत गरेका विषयलाई रेडियोमार्फत सबैलाई सुनाउँछिन् । ‘साथीहरूले दु:ख गरी तयार पारेका प्रस्तुति अरूका लागि पनि उपयोगी हुन्छन्,’ उनले भनिन्, ‘त्यसैले रेडियो कार्यक्रमबाट सबैसामु पुर्‍याइरहेका छौं । यसले अरू बालबालिकालाई पनि उत्साही बनाइरहेको छ ।’

SPONSORED

नेतृत्व विकासका लागि पालैपालो नेतृत्व, माइन्युट लेखन र कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने गरेको क्लबका अध्यक्ष चन्द्रप्रकाश नेपालीले बताए । ‘विभिन्न पदमा पालैपालो नेतृत्व गर्छौं । यसले विस्तारै सबैको नेतृत्व क्षमता विकास गर्छ,’ उनले भने, ‘हरेक बैठकमा फरकफरक सदस्यले माइन्युट लेख्छौं । यसबाट सबैको लेखन सीप विकास हुन्छ । हरेक कार्यक्रमका फरकफरक सञ्चालक हुन्छौं । यसले आत्मविश्वास वृद्धि गरेको छ ।’

क्लबले विभिन्न सामाजिक विकृति सुधारको सन्देशसहित सडक नाटक प्रदर्शन, सरसफाइ, वृक्षरोपणजस्ता कामहरू गर्दै आएको क्लबका सल्लाहकार नवीन श्रेष्ठले बताए । सामाजिक अभियानमा नेतृत्व गरेका कारण समाजमा बेग्लै पहिचान भएको उनले बताए । ‘कुनै नयाँ कामको सुरुवात गर्दा बाल क्लबलाई बोलाइन्छ । हाम्रो पनि सक्रिय सहभागिता हुन्छ,’ उनले भने, ‘हाम्रो क्षमताको उपयोग हुन पाएको छ ।

गाउँ समाजमा हाम्रो पहिचान पनि भएको छ ।’ २०६८ मा गठन भएको क्लबले हालसम्म विभिन्न रचनात्मक काम गरेर सबैलाई प्रभावित बनाएको स्थानीय टोल विकास समितिका अध्यक्ष नुमानन्द आचार्यले बताए । ‘सुरुमा सामान्य बैठक मात्रै बस्दै आएको क्लबले विस्तारै बालविवाह, बालश्रम, दुव्र्यसनजस्ता महत्त्वपूर्ण समस्याविरुद्ध चेतना जगाउने अभियान चलाउन थाल्यो,’ उनले भने, ‘यी अभियानले हाम्रो गाउँटोललाई गलत गतिविधिबाट टाढै राख्यो । समाज सुधारमा धेरै टेवा पुग्यो । हरेक बालबालिका क्लबमा आबद्ध हुने र विभिन्न जिम्मेवारी लिने क्रम चलिरहन्छ ।’

राप्ती अञ्चलकै पुरानो सर्वोदय पुस्तकालयभित्र उनीहरू आफ्ना हरेक गतिविधि गर्छन् । त्यसभित्र नै छुट्टै बाल पुस्तकालयको व्यवस्था छ । बालबालिका हरेक शनिबार पुस्तकालयमै समय बिताउँछन् । विभिन्न रचनात्मक क्रियाकलाप र अध्ययन गर्ने उनीहरूको नियमित समयतालिका छ । बालबालिकाले प्रविधिमै अध्ययन गर्न पाउने गरी ई–लाइब्रेरी स्थापनाको तयारी गरेको पुस्तकालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष सुशील गौतमले बताए । ‘बालबालिकालाई उपयोगी हुने धेरै पुस्तक राखिएको छ । निकै रुचिका साथ अध्ययन गरिरहेका छन्,’ उनले भने, ‘समयअनुसार इमेल इन्टरनेटको आवश्यकता बढेकाले इन्टरनेटबाट चाहेका विषयवस्तु पढ्न सकिने गरी बालबालिकाका लागि छुट्टै प्रविधियुक्त पुस्तकालय व्यवस्था गर्दै छौं ।’

कान्तिपुरवाट ।